पुणे प्रतिनिधी - निखिल राजपूत
भावडी (ता. आंबेगाव) येथे कृषी कार्यानुभव कार्यक्रमा अंतर्गत येणाऱ्या उपक्रमांचे प्रात्यक्षिक कृषी महाविद्यालय पुणे येथील कृषिदुतांनी करून दाखविले. काढणीनंतर घ्याव्या लागणाऱ्या काळजी व व्यवस्थापनातील एक भाग म्हणून घरगुती "शून्य ऊर्जा शित कक्ष" कसे तयार करावे, याविषयी कृषी दुत आकाश मांडे, मयुर दाणे, अवधूत धुमाळ, अनिकेत राहणे, सौरभ वाघमळे, धनंजय बारवकर यांनी मार्गदर्शन केले. यावेळी प्रगतिशील शेतकरी गुलाब कातळे, शरद कातळे, रामचंद्र सुकाळे, लाहूनाथ कातळे, सुनील नवले तसेच महिला अनिता नवले, सुभद्रा कातळे, अनिता कातळे इत्यादी उपस्थित होते.
भाजीपाला, फळे, दुग्धजन्य पदार्थ इ. थंड स्थितीत साठवण्यासाठी शून्य ऊर्जा वापरणारा शीत-कक्ष म्हणजेच झीरो एनर्जी कूल चेंबर हा एक चांगला व कमी खर्चाचा पर्याय आहे. हा शीत-कक्ष शेतावरच उभारता येतो व ताजी फळे, फुले व भाज्या त्यात साठवून बाजारात नेईपर्यंत चांगल्या अवस्थेत ठेवता येतात. अंगभूत दमटपणामुळे फळे व भाज्या फार लवकर खराब होतात. शिवाय ह्या सर्व जिवंत वनस्पती असल्याने तोडणीनंतरही त्यांची पिकण्याची तसेच बाष्प बाहेर टाकण्याची क्रिया चालूच असते. मात्र त्यांच्या साठवणुकीच्या तापमानावर नियंत्रण ठेवून खराबीचे प्रमाण घटवता येते. ह्या शीत-कक्षाची बांधणी विटा, वाळू, बांबू, गवत, पोती अशी नेहमी मिळू शकणारी साधने वापरून करता येते. ह्या कक्षातील तापमान बाहेरील तापमानापेक्षा सुमारे १०-१५ डिग्री से. ने कमी असल्याने व तुलनात्मक आर्द्रता ९०% राहात असल्याने कोरड्या ऋतूत त्याचा जास्त उपयोग होतो.
कोणत्याही टिप्पण्या नाहीत:
टिप्पणी पोस्ट करा